Mittwoch, 16. August 2023

DUYÊN TÌNH ÂU Á

Mộng Vy - Wolfgang Ehringer (Sài Gòn, 18.09.2022)

   Đầu tháng 2.2023 gia đình chúng tôi nhận được Thiệp Mời tham dự buổi Tiệc Cưới con gái đầu lòng của vợ chồng Viễn & Hạnh, sẽ được tổ chức vào ngày 8 tháng 7.2023 tại Salzburg. Tôi nghĩ lần đi này sẽ rất vui vì đây là dịp thuận tiện về thăm lại thành phố cũ và gặp gỡ một số người quen mà gần bốn năm qua từ khi dọn nhà về Wien tôi chưa gặp lại. Theo như trong thiệp mời, buổi tiệc sẽ bắt đầu từ 15 giờ chiều thứ bảy đến 23:30 giờ. Vì vậy các con tôi đã lên một chương trình tiếp theo nên đã đặt Hotel ở Vöcklabruck cho đêm thứ bảy nữa để có một buổi rong chơi, thưởng lãm cảnh đẹp của núi đồi ở vùng Thượng Áo và đi dạo bên hồ Traunkirchen chỉ cách Vöcklabruck chừng 25 km. 

   Không phải chờ đợi lâu, mùa xuân kéo dài mang theo những cơn mưa và gió lạnh rồi cũng phải nhường chỗ cho những ngày nắng ấm của tháng 7 khi mùa hè đến muộn nên những ngày đẹp trời khiến ta nô nức về những chuyến đi xa. Lần này gia đình chúng tôi gồm bảy người, khởi hành lúc 9:40 giờ, trên đường đi ghé Vöcklabruck nhận phòng và ở đó chừng một tiếng rưỡi rồi tiếp tục về Salzburg. Khi sắp tới cầu Lehen thì nhận được cuộc gọi của Viễn báo tin là trước Hotel còn vài chỗ trống. Đây là một tin tốt bởi những khu vực gần trung tâm thành phố vào chiều cuối tuần tìm một chỗ đậu xe thường là không dễ, huống chi hôm nay có tiệc cưới thì lại càng khó hơn. Thật may khi sắp tới ngã tư thì thấy xe Bino đã tìm được chỗ ngay trước Hotel trên đường Auerspergstrasse, sau là xe tôi và cuối cùng rất bất ngờ không hẹn mà gặp, xe của vợ chồng con rể anh chị Bảy vừa đến còn đúng một chỗ làm ai cũng hài lòng và cùng nhau vào Imlauer  Hotel Pitter Salzburg theo hướng sân vườn.











   15:35 giờ khu vườn đầy nắng cùng tiếng chào hỏi có phần vui nhộn, khách Tây khá đông ngồi các bàn phía trong. Chúng tôi và quan khách được cô dâu Mộng Vy & chú rể Wolfgang cùng gia đình, đặc biệt có cháu Nhật Nam giờ là chàng Rể phụ đón tiếp rất thân mật, các con tôi cũng gặp một số người quen nên ai cũng có thời gian để chuyện trò. Rồi sau đó gặp các gia đình thân quen không thể thiếu là Khải & Châu, Sĩ & Hoàng, Quân & Huệ, Hoàng & Nhung, lại được Viễn giới thiệu với một người chị gốc Huế tuy đã biết từ lâu nhưng giờ mới gặp là chị Kim Cương đến từ München với ông xã người Đức. Vui hơn nữa là lần này mới gặp cô Hoa, là chị của Hạnh cùng hai con gái (một từ Việt Nam & một từ Mỹ sang) và gia đình Hồng là em trai của Viễn đến từ Malta và một số người quen ở Salzburg. Thật là một cuộc hội ngộ thật vui khi được ngồi bên nhau khá lâu chuyện trò và không quên gởi lại đôi lời hẹn hò sắp tới. 







   16 giờ cô dâu và chú rể mời tất cả quan khách vào trong Restaurant. Chúng tôi ngồi vào bàn có ghi tên đã được Ban tổ chức sắp xếp theo từng nhóm gia đình hoặc bạn bè quen biết nhau để dễ chuyện trò, do vậy cô Hoa và hai con xếp chung với gia đình chúng tôi là vừa đủ mười người. Trên bàn tiệc đã được bày khá nhiều thức uống và thức ăn nhẹ. Được biết, chương trình dự tính không dưới chín tiếng đồng hồ nên vấn đề phục vụ thực khách cho mỗi thời điểm đều được sắp xếp giờ giấc rất chi tiết. Tôi được người nhà cho biết danh sách thiệp mời là 120 nhưng ước chừng có năm đến bảy người không đến. Riêng khách người Việt và gia đình cô Dâu khoảng bốn bàn nên vị trí đặt bàn cũng gần nhau. 


  Nhìn chung nhà hàng được thiết kế như hội trường nên thoáng mát và dễ đi lại, có sân khấu cùng Ban Nhạc đàn hát với bốn ca nhạc sĩ, hai nam hai nữ. Trước sân khấu có đủ không gian cho những tiết mục khiêu vũ và hai màn hình lớn để chiếu những hình ảnh giới thiệu nhiều sinh hoạt của Wolfgang và Vy từ trường học cho đến trường đời. Sau nữa có hai người phụ trách về phim ảnh và điểm gây được chú ý là ngay lúc bước chân vào hội trường nhìn phía bên trái có một máy chụp hình tự động rất lớn tiện cho việc chụp chung cả gia đình ai cũng có mặt, hình được in ngay sau đó.


 

   Khoảng 16:30 giờ hội trường im lặng và mọi ánh mắt hướng về sân khấu khi Wolfgang và Mộng Vy xuất hiện. Đôi trẻ trông rất xứng đôi vừa lứa khi chiều cao của Wolfgang đã làm tăng thêm nét điển trai và hiền lành cùng nụ cười thân thiện đã khiến cô dâu Mộng Vy thêm rạng rỡ trong tà áo cưới với vẻ đẹp thùy mị và thơ ngây của thời hoa mộng đã làm tôi nhớ đến năm 1995. Thuở đó, trong lúc vợ chồng chúng tôi từ mấy năm qua vẫn mong có thêm một cậu ấm cho vui cửa vui nhà thì vợ chồng Viễn Hạnh đón cháu gái đầu lòng (Mộng Vy) chào đời vào tháng 2. Rồi thật may mắn đến tháng 11 cùng năm vợ tôi sanh cháu trai (Alain) là nhờ vào sự kiên nhẫn đợi chờ và hy vọng. Rồi chỉ một năm sau đó, vợ chồng Viễn Hạnh đón thêm một cháu trai (Nhật Nam) chào đời vào tháng 10.1996. Vậy là hai gia đình chúng tôi đều có chung niềm vui và  nhiều dịp gặp gỡ, họp mặt hay đưa các con đi chơi như đã có lần cùng một số đồng nghiệp đi thăm Chiemsse hay tham gia những đêm văn nghệ và sinh hoạt ngoài trời với Nhóm G7. 



Chiemsee, 27.08.2005

   Aigen, Salzburg 25.12.2013



 Lehen 2014

   Cháu Vy ngày càng lớn tính tình điềm đạm, nết na và được ba mẹ khen là rất chăm học, hai bác thì khen Vy ngoan và lễ phép. Ở bậc trung học Vy xong tú tài năm 2015 và trường Đại học Khoa học Ứng dụng Salzburg (FH Salzburg) là lựa chọn tiếp theo bước chân vào ngưỡng cửa Đại học trong niên khóa 2015/2016. Và chính trong năm này ở ngôi trường này mà Vy và Wolfgang đã quen nhau. Kể từ đó cuộc hành trình của Vy và Wolfgang bắt đầu.

   Đến năm  2017 đôi bạn lại xa nhau vì Wolfgang du học tại Halmstad University ở Thụy Điển, còn Vy đang trong học kỳ 2 tại Universität  in Tampere, Phần Lan. 

  Qua năm 2018 Vy tốt nghiệp Cử nhân Quản trị Kinh doanh cũng là năm hai gia đình đôi bạn đã có dịp làm quen. Và để hiểu nhau hơn, trong năm 2019 Wolfgang đã về thăm gia đình Vy ở Việt Nam, chuyến đi tất nhiên không thể thiếu hai người đam mê du lịch là chị gái Gundu và anh rể Hari. 

   Vào năm 2020, Vy tốt nghiệp Thạc sĩ ngành Quản trị Kinh doanh ở FH Salzburg, cũng là năm kết thúc một chuỗi thời gian chăm chỉ học tập và thành công xuất sắc ngoài sự mong đợi của gia đình và người thân để một lần nữa nhận thêm niềm vui của sự nghiệp: Từ 2021 làm việc tại Wüstenrot Salzburg và hiện là Trưởng phòng về giao dịch và thanh toán. 





Sài Gòn, 18.09.2022

   Khi đại dịch Coronavirus tạm yên cùng những chuyến bay quốc tế được phục hồi, gia đình Ông bà Sui Hồ Văn Viễn & Hồ thị Hạnh cùng hai con đã bay về Sài Gòn tổ chức Lễ Thành Hôn cho con gái đầu lòng Mộng Vy và chàng rể người Áo Wolfgang Ehringer, ở Restaurant Ái Huê trên đường Trần Hưng Đạo, quận 5, Sài Gòn vào ngày 18.09.2022.

  Trên đây là một số hình ảnh buổi Tiệc Cưới của V&W ở Sài Gòn. Giờ chúng ta trở lại khi Vy và Wolfgang trên sân khấu.



 
  



    Mộng Vy mở lời ngắn gọn: -“Rất vui khi mọi người đã đến tham dự cùng nhau trong buổi lễ đặc biệt này.  Xin cảm ơn!”

   Đến lượt Wolfgang, hình như chàng trai trẻ này rất có duyên ăn nói nên đã thu hút người nghe cùng những tiếng cười vui thoải mái: -“Hôm nay là buổi lễ của hai dân tộc, các bạn đã biết là hai chúng tôi nhìn bề ngoài thì hơi khác nhau. Những người khách đã đến từ nhiều quốc gia, có người Áo, người Đức, người Việt, người Mỹ và người Peru. Chúng tôi quyết định tổ chức một đám cưới theo ý của mình chứ không phải theo truyền thống của người Áo…”

   Thiết tưởng chúng ta cũng nên biết một chút về Wolfgang qua thời gian với những con số ấn tượng được ghi nhận sau đây:



Standesamt, 08.07.2023


    -Wolfgang sinh năm 1991 ở Salzburg, lúc được 3 tuổi thì mất mẹ. Người cha đã ở vậy gà trống nuôi 3 đứa con nên người, đều tốt nghiệp Thạc sĩ  về Giáo dục , Công nghệ Thông tin và Quản trị Doanh nghiệp. Ngày 08.07 thân phụ Wolfgang có đến dự ở Standesamt và Tiệc Cưới ở Imlauer Hotel nhưng không phát biểu vì sức khỏe không cho phép.

-Từ năm 2011 đến nay làm công tác thiện nguyện ở Hội Hồng Thập Tự Áo.

-2014 du học Canada.

-Năm 2016 Wolfgang và Mộng Vy quen nhau ở trường FH Salzburg.

-2017 du học Thụy điển.

-2015 - 2016 - 2018 đoạt một số học bổng và giải thưởng trong nước.

-2018 Tốt nghiệp Thạc sĩ ngành Quản trị Kinh doanh - FH Salzburg.

-2019 và 2021 ra mắt 2 cuốn sách viết về kinh tế. Đó là: Strategisches Management und Neo-Institutionalismus (Quản lý Chiến lược và Chủ nghĩa Tân thể chế tự do) và Instrumente zur Strategieentwicklung (Công cụ Phát triển Chiến lược).

-2 năm làm tư vấn doanh nghiệp ở Advicum Consulting GmbH – Linz.

-Và từ năm 2020 là Corporate Development Manager ở Tổng công ty PALFINGER Group tại Bergheim, Salzburg. 



   Sau phát biểu của Vy và Wolfgang, đôi trẻ đã đến thăm hỏi, giới thiệu và cảm ơn từng bàn. Với khách mời người Việt, Vy đã giới thiệu những bà con đến từ Việt Nam, California,  đặc biệt có hai chị em sinh đôi và nhiều người ở đây mà Vy đã biết từ lúc còn nhỏ như cô Mai Châu, chú Khải, chú Sĩ cùng vợ con và chú Tân.

   Trong lúc đó thì chúng tôi có nhiều thời gian để chuyện trò, nhâm nhi đôi chút và đặt thêm thức uống nếu cần, chụp hình hoặc đi qua bàn người quen thăm hỏi đôi câu, nói chung không khí rất là thân mật và vui khi cả gia đình tham dự một buổi tiệc cưới được tổ chức hết sức chu đáo như hôm nay.


   Khoảng 17 giờ Bố Viễn được mời lên sân khấu, trông anh ta rất lịch lãm và tự tin trước lượng khán giả Tây & Ta khá đông cùng nhiều ngôn ngữ khác nhau. Họ đang chờ xem ông Bố Việt có chàng Rể Tây sẽ nói gì đây?

  Cả hội trường lắng nghe, người phát biểu đã không làm một ai thất vọng, bài “diễn văn” được soạn trước bằng tiếng Đức và Việt để gởi đến người nghe như những lời tâm sự nhưng đầy tình thương và cảm xúc, phát thảo một bức tranh thật thơ mộng từ khi bé Vy chào đời cho đến khi mỗi sáng mai thức dậy thấy con mình luôn mỉm cười trong tình yêu và hạnh phúc gia đình: 

   “Kính thưa quý bà con hai họ cùng anh chị em bạn bè thân mến,

   Thật là vui và rất cám ơn khi thấy các vị khách quý đã dành thời gian đến tham dự buổi tiệc hôm nay của gia đình chúng tôi.

   28 năm trước khi mùa xuân lấp ló sau những cơn tuyết trắng màu tinh khiết run rẩy qua đi, bé Mộng Vy của chúng tôi chào đời, như một con chim nhỏ ấm áp nằm trên ngực mẹ và những tháng ngày sau đó tôi cũng hưởng được cảm giác hạnh phúc này. Cuộc đời có những chuyện khó quên nhưng kỷ niệm này chắc chắn sẽ không bao giờ phai mờ trong ký ức của người cha này. 

   Hôm nay đứa con gái yêu quý của chúng tôi đã trưởng thành và đã gặp được người bạn đời để đồng hành chia sẻ những niềm vui và nỗi buồn trong cuộc sống. Wolfgang là lựa chọn không những Vy và chúng tôi rất trân quý và hài lòng. Cảm ơn đời khi sáng mai thức dậy thấy con mình luôn mỉm cười trong tình yêu và hạnh phúc gia đình.

   Thưa các vị khách quý, một lần nữa xin cảm ơn sự hiện diện của quý vị và mọi thiếu sót xin được thông cảm cho. Chúc tất cả mọi người có một buổi tối thật vui. Mời tất cả mọi người, chúng ta cùng nâng ly để chúc mừng cho đôi trẻ”. (Hồ Văn Viễn)


                           

   Tôi chăm chú lắng nghe lời tâm sự thật cảm động và sâu lắng chất chứa tình thương của người cha trải dài theo năm tháng. Chừng nửa tiếng sau phát biểu của Hồ Văn Viễn, chúng tôi được nhà hàng phục vụ thực đơn nhẹ. Ban nhạc sống chỉ với một nữ ca sĩ nhưng đã trình diễn liên tục mấy bài, thấy có người nhún nhảy bên các bàn tiệc, và gần xa đâu đó còn nghe tiếng mời nhau qua lại nâng ly. Ở bàn chúng tôi cũng vậy, có ba cô gái trông cùng lứa tuổi đang ‘kê khai’ ngày tháng năm sinh để tiện xưng hô, do vậy mới biết cả ba cô sinh cùng năm 1983. Kiều Nam chào đời vào tháng 1 nên được làm chị của hai em sinh đôi Bích Trang và Bích Đào con cô Hoa. Được biết Bích Trang từ California về Sài Gòn rồi ba mẹ con cùng bay sang Áo. Trước đây vợ tôi đã gặp cô Hoa ở Sài Gòn vài lần nên rất cảm mến người phụ nữ sang trọng đẹp người, đẹp nết và hiền lành. Còn tôi tuy mới gặp cô Hoa và hai cháu gái lần đầu nhưng thấy ba mẹ con ai cũng xinh đẹp và duyên dáng. 


   Tôi đi loanh quanh rồi ghé bàn anh chị Bảy và vợ chồng cháu Trinh. Anh Bảy nói khỏe dù ngồi gần bốn tiếng đồng hồ đã làm tôi vui khi anh chị đã đến được ngày hôm nay. Chị Bảy thì trông khỏe hơn, có vợ chồng Trinh đi theo thì yên tâm chuyện trò vì có mấy khi trở về thăm Salzburg dù chẳng bao xa. Sau đó gặp lại Hồng em trai Viễn, Hồng có chút thay đổi về ngoại hình trông ăn ảnh hơn nhưng tôi vẫn nhận ra. Rất mừng cuộc sống đã ổn định, ba con đều đi học, vợ đi làm, gia đình hạnh phúc. Sau nữa là gặp Tân, một đồng nghiệp sắp về hưu vào tháng 9 năm nay, dáng dấp vẫn còn trẻ và khỏe như thuở nào ở hãng Mirabell, Grödig.


   Trong lúc chúng tôi đang chuyện trò thì nhà hàng phục vụ thực đơn chính, lúc đó khoảng 19 giờ. Ban nhạc đã chơi hết mình nên hội trường luôn vui nhộn với dòng nhạc hợp với lớp trẻ. Do vậy trước khi một tiết mục được chờ đợi nhất của chương trình dự tính khoảng 20:30 giờ bắt đầu, quan khách và bạn bè người trước kẻ sau lần lượt đến đặt quà tặng trên chiếc bàn đã chuẩn bị sẵn gần máy chụp hình tự động, có Vy và Wolfgang ở đó tiếp nhận và chuyện trò, tuy có vẻ đông người nhưng cũng không chờ lâu trước khi nhạc khiêu vũ vang lên như để nhắc nhở những tham dự viên chuẩn bị bước ra sàn nhảy được bắt đầu lúc 20:40 giờ.


   Cả khán phòng cùng đứng dậy cầm cây pháo hoa nhỏ nhắn đưa lên cao hướng về phía trước, nơi mà Wolfgang nhẹ nhàng từng bước dìu Vy ra sàn nhảy. Cả trăm ánh mắt cùng sáng với những tia nến lung linh đã làm lay động cảm xúc của mỗi người tham dự. Có lẽ đây là hình ảnh đẹp nhất và dễ thương nhất của đôi uyên ương Mộng Vy và Wolfgang trong đêm tiệc nhớ đời.







   Sau đó sàn nhảy sôi động với vợ chồng Gundu và Hari, con gái của Quân & Huệ cùng vài người nữa ở bàn gần bên có người quen nhưng chưa thấy ai hưởng ứng. Tiếp theo có khoảng chừng 15 người tham gia trong đó vẫn còn Hari và Gundu, Quân và hai con gái, Bino, Chân Như và Kiều Nam, Wolfgang & Vy, cô đầm váy đỏ cùng một số người khác nữa nhưng không biết tên.



   Không khí cũng rất vui nhộn ở bàn chúng tôi khi cô Hạnh biểu diễn nhảy một mình đã mang đến nụ cười vui cho cả bàn tiệc, trong lúc đó trước sân khấu có hai cặp là Wolfgang & Gundu và  Vy & Hari. 



   Khoảng 20:52 giờ bài nhạc kết thúc, Hari đến mời Hạnh, còn Vy đã cùng bạn thân Elli đến bàn kéo Alain và Kiều Nam theo sau.Vài phút sau đó trên sàn nhảy chỉ con ba cặp đôi: Hạnh & Hari, Kiều Nam & Alain và Vy & bạn gái Elli. 

   

   

   Sau 21 giờ Vy & Wolfgang một lần nữa thu hút ánh mắt của trên một trăm người chú ý khi họ đứng trước chiếc bánh cao ba tầng màu trắng. Tôi nghĩ lúc này đặt một tách cà phê bên cạnh dĩa bánh thì thật đúng lúc để có thêm sự tỉnh táo trên đường về giữa đêm khuya.    

  Tôi có chụp một tấm hình lúc 22:34 giờ khi Vy và Wolfgang ngồi bên nhau trước sân khấu để cùng với tất cả những ai có mặt tham gia trò chơi câu đố vui do anh trai Berni của Wolfgang biên soạn, được dịch ra tiếng Việt rồi gởi cho cháu Nam chỉ một ngày trước Tiệc Cưới. Do vậy Viễn và Nam đã thức đêm để chỉnh lại một số chữ và câu chưa được sát nghĩa. Trò chơi khá hấp dẫn nên khiến nhiều người phải “nặn óc” để đoán được kết quả chính xác sau cùng. Theo tin nội bộ thì Vy và Wolfgang đã đoán đúng đến 70% trên tổng số những câu hỏi.



   Đã 23:10 giờ khuya, trong lúc các bàn tiệc của bạn bè Wolfgang vẫn còn chuyện trò cùng nhiều thức uống trên bàn và chưa thấy một ai đứng dậy, thì bốn bàn của người Việt kẻ trước người sau chào nhau để chia tay. Ba mẹ con cô Hoa và gia đình anh chị Bảy đi trước, gia đình tôi đang chuẩn bị và chờ các con xem ai ở lại Salzburg và ai về Hotel ở Vöcklabruck?

   Đến lúc này tôi mới nhớ cách đây chừng 5 tháng, sau khi nhận được Thiệp Mời của vợ chồng Viễn Hạnh, rồi được các con lên tiếng cùng tham dự nên tôi đã có ý định sẽ viết một bài cho Blog. Suốt mấy tháng liền tuy có gợi ý trong đầu về tựa đề của bài viết nhưng đến ngày 08.07.2023 ở Salzburg, tác giả vẫn chưa nghĩ ra tên gọi cho Buổi Tiệc ở Áo sau gần một năm hai gia đình đã tổ chức Lễ Thành Hôn lần thứ nhất ở Việt Nam vào ngày 18.09.2022.

   Trước khi bật mí cho bạn đọc biết “Ai là người đặt tựa đề cho bài viết về Hôn Lễ của Vy và Wolfgang ở Salzburg”; trước hết nhắc đến Minh Khải và bốn người con của tác giả đã đóng góp một số hình ảnh trong bài viết này. Tuy nhiên nếu tính về số lượng thì phải nêu thêm tên một cựu thành viên đắc lực của Nhóm G7, nơi mà anh em chúng tôi đã kết giao tình huynh đệ cho đến nay, là Hồ Văn Viễn đã cung cấp cho tác giả nhiều hình ảnh từ Sài Gòn cho đến ở Standesamt, Salzburg cùng nhiều chi tiết cá nhân của hai diễn viên vai chính là Mộng Vy & Wolfgang. 

   Và sau hết theo yêu cầu, chính Viễn là người đã giúp tôi đặt tên cho bài viết này: Duyên Tình Âu Á, một tên gọi nghe thật là lãng mạn đã nói lên được Duyên vợ Tình chồng của đại lục Âu Á về sự gắn bó keo sơn và hạnh phúc hôn nhân trọn đời.

 

NGUYỄN SĨ LONG

Wien, 15.08.2023

   

Mittwoch, 28. Juni 2023

NGÀY MẸ RA ĐI

Mẹ Tôi (Huế, 8.2015)


   Ngày cuối cùng của tháng 11 năm 2022 tôi nhận được cuộc gọi của em trai từ Huế báo tin mẹ đã ra đi vào lúc gần 10 giờ VN. Dù đã về thăm và ở bên mẹ hơn một tháng trong dịp hè vừa rồi cũng như theo dõi trong những ngày gần đây sức khỏe của mẹ có lúc như đã hơi tàn sức kiệt, nhưng khi được tin mẹ ra đi thì cũng không tránh khỏi nỗi bàng hoàng lúc biết mình giờ đây đã mất mẹ, không còn những buồn vui được tin mẹ ở quê nhà đau yếu hay khỏe mạnh hoặc yên tâm mỗi lần được nhìn thấy mẹ nói cười sau cơn bệnh.

   So với lần nhập viện sáu ngày vào đầu tháng 8 vì bị viêm phổi, thì trong tháng 11.2022 bệnh tình mẹ tôi đã ngày một trầm trọng hơn, do đó các em trai ở Sài Gòn đã thay nhau ra Huế để phụ chăm sóc mẹ già. Riêng vợ chồng tôi tuy ở xa nhưng vẫn liên lạc thường xuyên bên nhà để bàn việc hậu sự phòng khi tình huống xấu nhất có thể xảy ra. Do đó sau khi nhận được tin, ngay buổi sáng sớm hôm đó đã tìm được vé sớm nhất với chuyến bay của hãng Emirates vào tối ngày hôm sau 01.12 và đến Sài Gòn chiều hôm sau. Chặng cuối cùng có thêm người em vợ cùng bay, hai anh em đến Huế vào sáng ngày 03.12.2022.

   Hôm đó từ sân bay Phú Bài về đến nhà trời mưa, gặp lúc gia đình đang làm lễ Tiến Linh lúc 10:30 giờ, các em ở xa đã về đông đủ cũng như được gặp một số bà con, láng giềng đến thăm và chia buồn. Tính đến hôm nay đã bốn ngày mẹ nằm yên nghỉ thảnh thơi, bỏ lại sau lưng cả một đời hy sinh cho chồng con trước cuộc sống quá nhiều thăng trầm với biết bao nhiêu cay đắng ngọt bùi tưởng như đã không qua khỏi những lúc nguy khốn bủa vây. 

   Tôi lên lầu đặt bánh cúng Phật và Ông Bà, thắp hương phòng Thờ rồi đi xuống, trông ra trước sân có mái che là nơi Bàn Tiếp lễ cùng một số bà con, xóm giềng, bạn bè gần xa viếng thăm chuyện trò. Nhìn ra cổng trên khoảng đường rộng trước nhà cũng được dựng lều cho xe và người đi bộ qua lại không bị cản trở trong cơn mưa dầm suốt ngày.


   Nhìn quanh nhà mọi thứ như bàn ghế đều thay đổi làm cho phòng khách giờ được rộng  gấp đôi. Tủ đặt di ảnh của Mẹ trước quan tài nằm dọc ở vị trí bên phải có đủ không gian cho nhiều lẵng hoa được dựng sít sao quanh tường mang lại sự thanh tịnh và tươi tắn của nhiều loài hoa pha lẫn mùi khói hương trầm thoang thoảng ấm cúng dễ chịu. Chính giữa căn nhà là bàn thờ Phật cùng chuông mõ được phủ một màu vàng hướng ra sân, là nơi vào chiều ngày 05.12 (12.11 Nhâm Dần) sẽ diễn ra một buổi lễ rất quan trọng, là lễ Tịch Điện được Hòa Thượng Thích Tâm Pháp cùng chư Tôn Đức chùa Mật Trí chứng minh. 



   Chờ xong lễ tôi chào quý Thầy rồi đứng trước bàn thờ Mẹ. Nhìn tấm ảnh được chụp vào mùa hè 2015 khi gia đình chúng tôi về thăm nhà, nay các em chọn làm ảnh thờ. Năm đó mẹ 85 tuổi, sức khỏe còn tốt. Các con cháu gởi tiền về còn biết tiền Euro bán có giá cao hơn Đô la, bóp tiền nho nhỏ và chìa khóa tủ lúc nào cũng để trong túi áo kể cả những khi không đi ra khỏi nhà. Khoảng mười năm trước, thường buổi sáng thức dậy mẹ vươn vai một lúc sau đó đi bộ vô hướng sân bay cũ một vòng rồi về nhà, nhưng đến năm 2005 không đi xa nữa, chỉ loanh quanh trong sân mà thôi. Ngoài ra công việc thường ngày của mẹ trước hết là rất thích đọc báo, tự giặt quần áo của mình, ra vườn sau cho gà ăn rồi đặt nồi cơm khi các con đi làm chưa về, thỉnh thoảng lên chợ Tây Lộc chỉ vài phút đi bộ như là một niềm vui sau nhiều ngày quẩn quanh trong nhà cũng thấy tù túng và buồn. Nhưng niềm vui ấy của mẹ nghe thật đơn giản như không có chuyện gì xảy ra nhưng chính là nguyên nhân của những lần té xỉu trên đường dưới cơn nắng nóng hay trong chợ đã làm cho con cháu nhiều phen hú hồn chạy đi tìm mạ lúc được bà con xóm giềng báo tin.

   Một năm mới sắp đến đang được chờ đợi là 2017, vợ chồng chúng tôi và hai em ở Houston hẹn nhau về quê ăn Tết. Điều không ngờ là hai bà mẹ ở Huế và Sài Gòn đều có vấn đề về sức khỏe: Mẹ tôi ở Huế bị té hai lần chỉ trong vòng ba tháng đầu năm. Lần thứ nhất vào dịp trước Tết chừng hai tuần. Lúc tôi về đến Huế khuya 27 Tết mẹ vẫn còn mệt, sức khỏe chưa bình phục nhưng thức đêm chờ đón con phương xa về thăm. Một tuần sau, vợ tôi và vợ chồng em gái từ Sài Gòn ra Huế thì mẹ có đỡ hơn nhưng vẫn còn uể oải. Ngày hôm sau tôi và em trai đưa mẹ đi bệnh viện tái khám, kết quả xét nghiệm tạm thời yên lòng.

   Khi vợ chồng chúng tôi đã trở về Áo vào tuần đầu tiên của tháng 3 thì cuối tháng 3.2017 nhận được tin mẹ lại bị té lần thứ hai, lần này nặng hơn và nguy hiểm hơn những lần trước, bị xẹp xương sống. Con cháu ai cũng lo vết thương này khó chữa và việc đi đứng chắc sẽ khó khăn như người bị đột quỵ. Nhưng khác với những gì lo lắng, gần ba tuần sau đó mẹ xuất viện, nằm an dưỡng và điều trị ở nhà cho đến lúc vết thương lành hẳn và đi đứng dần trở lại bình thường.

   Trong lúc đó ở Sài Gòn thì me tôi (mẹ vợ) sau gần một tuần chữa bệnh ở nhà không hết nên phải chuyển đến bệnh viện cấp Quận, kết quả xét nghiệm ban đầu là rối loạn tiêu hóa. Mấy hôm sau me ăn ngủ được nên ai cũng mừng, vừa đúng lúc bốn anh em chúng tôi được yên tâm để trở về nhà sau một cái Tết được gặp khá nhiều bà con hai bên gia đình. Gần một năm sau đó, vào tháng 5.2018 me tôi phải nhập viện lần đầu tiên ở bệnh viện Nguyễn Trãi, mở đầu cho một chuỗi lần bệnh tái phát dẫn đến sức khỏe yếu kém và trí nhớ bắt đầu suy giảm so với năm 2015, là năm me tôi vẫn còn là một người bình thường, biết con biết rể ở xa về thăm, mừng mừng tủi tủi thương quý vô cùng. Rồi chỉ hai năm sau me hình như đã quên rất nhanh và quên hết gần như mọi thứ kể cả những người con mà me thương yêu và khắng khít không rời.


   Sự thương yêu và khắng khít không rời đó thường dễ thấy ở tình mẹ thương con. Với tôi thì trong mấy mươi năm rời xa tổ ấm, sống ở Sài Gòn rồi định cư ở nước ngoài, niềm nhớ thương ấy với người mẹ hiền tuy xa nhưng thật gần  gũi khi nhớ về thuở còn thơ dại như đã in sâu trong tiềm thức nổi trôi theo dòng đời. Và trước ngã rẽ của cuộc sống, mẹ chính là nơi nương tựa và gởi gắm tâm tình qua nét bút để phần nào vơi đi những gì chất chứa trong lòng. Do vậy để có một món quà tặng khi mẹ còn đọc được một vài câu thơ viết về Tình Mẫu Tử, đó là lý do tác phẩm đầu tay Mẹ Hiền được thai nghén và ra đời vào tháng 6.2018.

   Khi tập thơ vừa xuất bản được hai tuần thì có tin me tôi ở Sài Gòn nhập viện trở lại vào ngày 24.06 với bệnh tình nặng hơn lần trước. Biết là tình hình cấp bách nhưng tôi phải chờ giải phẫu xong con mắt thì mới rộng đường đi xa. May mắn là mọi chuyện ổn thỏa, vợ chồng chúng tôi về đến Tân Sơn Nhất chiều 12.08.2018, đến Bệnh viện Nguyễn Trãi thăm me trước khi về nhà ở quận 6. Vài hôm sau bất ngờ có tin cuối tháng 8 em Út Thanh Tâm từ Houston về đến Sài Gòn, chị em gặp lại nhau bên giường bệnh suốt một tháng trời cùng chăm sóc mẹ thật là hiếm khi.

   Tôi ở lại Sài Gòn bốn ngày rồi ra Huế, có mang theo vài cuốn thơ để tặng mẹ, em út và bạn bè. Khi cầm cuốn sách trên tay một lát, nghe tôi hỏi, mẹ nhìn tôi khi nhận ra em bé mẹ bồng trên tay là tác giả tập thơ khi mới được một năm tuổi, rồi cười. Chỉ bao nhiêu đó thôi là cũng đủ cho tôi thật vui và vô cùng hạnh phúc. Rồi một vài ngày sau, khi tôi đang ở Hotel Hoa Tím trong Thành Nội thì em trai gọi cho biết một tin quá bất ngờ, em gái tôi vừa được phát hiện mắc bệnh hiểm nghèo, ung thư phổi thời kỳ 2. Sau đó biết em đã nhập viện điều trị một thời gian rồi chuyển về nhà. Dù gia đình đã hết sức chăm sóc, chữa trị nhưng em đã qua đời vào cuối tháng 11.2020 tại Huế. 

   Trở lại với bệnh viện Nguyễn Trãi thì me tôi đã nhập và xuất viện đến ba lần. Lần sau cùng vào cuối tháng 6.2018 như đã nói ở trên, có thời gian điều trị mất 6 tháng khi vợ tôi và các em đã chăm sóc và có mặt bên mẹ trong những giờ phút khó khăn nhất. Đến ngày 28.12.2018 bác sĩ cho về nhà và chỉ sáu tuần sau đó me tôi đã qua đời vào ngày 11.02.2019 (nhằm ngày 07.01 Kỷ Hợi). Sáng ngày 14.02 vợ chồng chúng tôi đã về đến Sài Gòn, người tiếp theo là em gái và chị dâu ở Houston. Ba chị em được nhìn thấy mẹ lần cuối trước khi nắp quan tài khép lại trong niềm tiếc thương vô bờ. Me tôi được an nghỉ ở Nghĩa trang Phật Bửu Tự, Hóc Môn. Thượng thọ 87 tuổi.


   Ở Huế những tháng đầu năm 2020 tình hình sức khỏe của mẹ vẫn tạm ổn trong mùa đại dịch Coronavirus, nhưng vào ngày 6 tháng 10 năm 2020 một lần nữa các con gần xa được tin mẹ phải gọi cấp cứu nhập viện vì bị té gãy xương đùi trên. Đây cũng là lần nặng nhất, đau đớn nhất vì phải chờ quyết định của bác sĩ có được phép phẫu thuật hay không khi bệnh nhân đã qua độ tuổi 90? Và thật may mắn ca mổ thành công cùng thời gian nằm điều trị ở Bệnh viện Trung Ương Huế rất khả quan và được xuất viện vào ngày 14.10.2020. Từ đó trở đi mẹ được “quản thúc” tại nhà vì vết thương chưa lành, sức khỏe chưa bình phục và cũng chưa đủ mạnh để một mình tìm vui ngoài đường hay trên chợ nữa vì đôi chân tuy có khả năng cử động nhưng không thể di chuyển bình thường khi tuổi già sức yếu, nếu không may bị té một lần nữa thì có thể bị tật nguyền hay bại liệt. Cũng vì vậy mà mẹ tuy đã nằm trong ‘tâm thế tĩnh lặng’ nhưng mỗi ngày vẫn dậy được nhưng ngồi không lâu. Thời gian đầu phải cần người phụ đỡ lưng mẹ dậy, bật truyền hình vừa xem, vừa dùng bữa rồi cho mẹ nằm xuống, đôi mắt từ từ nhắm lại và ngủ rất nhanh, mỗi lần lâu chừng hai đến ba tiếng đồng hồ. Dù vậy vẫn còn lo lắng vì sợ mẹ cố gắng ngồi dậy để đi ra ngoài nên phải cột một hàng ghế trước giường để các con mỗi khi vắng nhà được yên tâm cùng với sự trợ giúp của Camera cho đến ngày mẹ nhắm mắt xuôi tay.

   Chuyến cuối cùng vợ chồng chúng tôi về quê là tháng 2.2019 lúc mẹ vợ qua đời ở Sài Gòn. Do đó khi mẹ tôi bị té gãy xương đùi trên ở Huế vào tháng 10.2020 gặp lúc đại dịch Coronavirus đang trong giai đoạn cao điểm nên mãi đến đầu tháng 5.2022 vợ chồng chúng tôi mới được trở về thăm gia đình. Chuyến này có người chị dâu và vợ chồng em vợ từ Houston hẹn gặp nhau ở Sài Gòn. Đây là chuyến về quê lâu nhất gần hai tháng rưỡi, và cũng như thường lệ tôi ra Huế trước và ở với mẹ gần năm tuần lễ. 

   Ở Huế, thường ngày vợ chồng em trai đi làm nên tôi muốn tự nấu ăn để chăm sóc cơm nước cho mẹ mỗi ngày. Trong lúc mẹ vừa dùng bữa vừa xem truyền hình thì tôi ngồi gần bên, thỉnh thoảng lau tay, lau miệng cho mẹ thật thân thiện nhưng tuyệt nhiên lần “hội ngộ” này mẹ không nói một lời và rất nghiêm. Tôi bày đủ cách đùa vui nhưng mẹ cũng không nở được một nụ cười, làm nhớ có một lần mẹ cũng không được vui khi nhắc đến sức khỏe mà đôi lúc con cháu tưởng như mẹ không biết, không nghe, nhưng thật sự mẹ biết và thấy hết nên cũng buồn lòng khi con cháu có đứa không quan tâm tới mình. 

   Trở lại với nhóm mấy chị em ở Sài Gòn ra Đà Nẵng thăm chơi mấy ngày rồi ra Huế hôm 24.5. Ghé thăm mẹ, đi thăm mộ hai làng Truồi và Chính An, đi chơi Đầm Chuồn Phú Vang, thưởng thức món Huế vài nơi cùng với cô bạn Cựu nữ sinh Đồng Khánh Huế, rồi tất cả trở lại Sài Gòn vào cuối tháng 5.2022. Chuyến về Huế lần này tôi không được vui vì sức khỏe mẹ có suy giảm, mệt mỏi so với đầu năm 2019. Tuy vậy mẹ vẫn còn biết biểu hiện niềm vui qua nụ cười và ánh mắt khi được các con cháu ở nước ngoài gởi tiền về tặng Nội, nội xếp lui xếp tới vài lần rồi cẩn thận bỏ vào bóp nhỏ trong túi áo. Về tai thì khi nói thật lớn mẹ vẫn còn nghe được chứ chưa điếc hẳn. Nhưng chỉ một tháng sau đó mẹ nhập viện một lần nữa khi chúng tôi đã trở về Áo vào giữa tháng 7. Đến cuối tháng 11.2022 mẹ yếu dần, mỗi ngày không ăn được gì ngoài vài muỗng nước cháo, sữa hay nước sâm, nước yến thì cơ thể làm sao đủ dinh dưỡng để duy trì sự sống nên mẹ đã ra đi khá nhẹ nhàng vào lúc 9:50 giờ VN sáng ngày 30.11.2022 (07.11 Nhâm Dần) trong sự chuẩn bị trước khá chu đáo của gia đình. Thượng thượng thọ 93 tuổi.

   So với mẹ thì ba tôi mất sớm vào năm 71 tuổi (1925-1996), để lại vợ và 8 con 6 trai 2 gái, tôi là anh trưởng. Vợ chồng chúng tôi có ba con 2 gái 1 trai, hai gái sinh ở Việt Nam, Út trai sinh năm 1995 tại Áo là cháu đích tôn của gia đình. Cháu chưa kịp về thăm thì Ông Nội đã qua đời trước khi con cháu về quê lần đầu vào năm 1998. Em gái kế tôi sinh năm 1957 (mất năm 2020); một người ở với mẹ từ tấm bé, ba người ở Sài Gòn và ba người ở nước ngoài, trong đó em gái áp út vào tháng 9 năm 2022 đã về thăm mẹ ba tuần lễ nên không còn ngày phép. Riêng tôi khi đại dịch Coronavirus lắng dịu cùng lệnh phong tỏa được gỡ bỏ, đây là lần thứ hai tôi về Huế trong năm 2022 nên dù không được nhìn thấy Mẹ lần cuối, nhưng kịp thời gian để chịu tang Mẹ đã là quá hạnh phúc và mãn nguyện khi gần như cả đời đứa con xa quê chỉ được sống bên mẹ vỏn vẹn hai mươi hai năm từ khi chào đời.


   Khi tôi về đến nhà tuy không kịp dự lễ Trị Quan - Nhập Liệm - Bạch Phật Khai Kinh nhưng vẫn còn ba ngày để thức khuya dậy sớm cúng trà bánh cho Mẹ, rồi cùng với gia đình dự lễ Tiến Linh mỗi ngày hai lần (03/04.12), và trong hai ngày đầu tiên này tôi đã được tiếp đón, gặp gỡ và cảm ơn rất đông Bà con, Họ tộc và Làng nước hai bên Nội ngoại, Thông gia, Xóm giềng, Đồng nghiệp cùng những Cơ quan, Xí nghiệp, Cộng đoàn Giáo xứ Áo quốc, Viện Dầu khí Việt Nam, Trường Đại học Y Dược, Bệnh viện Trung Ương Huế, Nhóm Sinh viên Việt Luật Khoa Huế, Các Nhóm cựu học sinh…và bạn bè, thân hữu gần xa đến thăm viếng hay gởi vòng hoa, những cuộc gọi chia buồn trong và ngoài nước cùng sự giúp đỡ của xóm giềng thật là quý hóa khi thời tiết Huế không được tốt với những đêm mưa to gió lớn ít nhiều đã làm gia đình Tang quyến lo ngại.

   Theo chương trình thì vào ngày 05.12 có rất nhiều nghi lễ. Ngoài Cúng trà thường lệ lúc 6 giờ sáng còn có 6 lễ gồm: Lễ cáo Tổ đường, Lễ Triêu điện, Lễ Thí thực cô hồn, Lễ Tịch điện, Đại lễ Cầu siêu và Lễ cáo Đại lộ. Vì vậy, với Lễ cáo Tổ đường thì chừng 7 giờ sáng đã có hai xe được cử đi gồm quý Thầy cùng một đạo hữu trong ban Chiêng trống và bốn anh em chúng tôi về Nhà Thờ Họ Nguyễn ở làng Chính An, quận Phong Điền xa chừng 35 km, là nơi mẹ tôi sẽ được An táng vào ngày mai.



Nhà Thờ Họ Nguyễn Quang


   Trong lúc chúng tôi dự lễ thì một nhân viên của Dịch Vụ Tang Lễ Nguyễn Bá Báu được hướng dẫn vào khu huyệt mộ để khảo sát địa hình, đi qua hồ Trằm Sen trên con đường nhỏ đất cát pha chừng một cây số thường ngày dành cho người đi bộ, xe máy và xe máy cày. Những tháng mùa đông ở miền Trung thường mưa dầm gió dữ nên bên phía Dịch Vụ (DV) họ cũng đã chuẩn bị dự phòng cho việc Di quan của đội Phu kiệu là rất quan trọng được ưu tiên hàng đầu. Điều tôi thấy được trong những ngày qua công việc của DV là rất chu đáo và nhanh nhẹn cùng với trách nhiệm cao đã mang lại sự yên tâm và tin tưởng của gia đình tang lễ. Một ví dụ là chị phụ bếp của DV rất siêng năng, thường thấy chị làm mà không ăn uống gì cả đã khiến tôi chú ý. Chị cũng biết tôi từ xa mới về, hỏi thăm mới hay là mẹ góa con côi, và rồi chị rất cảm động khi tôi gởi một chút quà làm vui.

   Khoảng 8:40 giờ chúng tôi từ làng Nội trở về Huế, trời vẫn mưa không dứt làm thêm lo lắng cho sớm mai Mẹ sẽ ra đi. Nhưng dù cho mưa hay nắng, dù gần hay xa, chúng con sẽ tiễn đưa Mẹ một đoạn đường mà đời người bất cứ ai cũng sẽ đi qua.



   Công việc tiếp theo là sân nhà được dọn dẹp thu gọn một số bàn ghế để nhường mặt bằng cho hai lễ buổi chiều là lễ Cúng Thí thực Cô Hồn và lễ Tịch Điện, tuy vậy vẫn giữ lại hai bàn gần Bàn Tiếp lễ cho khách, vài lẵng hoa bên ngoài được chuyển vào trong và xếp gần nhau để có chỗ cho bàn, tủ và phẩm vật…sẽ được DV chở đến lập bàn cúng cho lễ Thí thực Cô Hồn. Nhìn qua những lẵng hoa được trưng bày từ ba ngày trước đến nay vẫn tươi tắn xinh đẹp đậm màu sắc là nhờ những cơn mưa dài mát dịu, khiến người xem không thể không dừng lại để thưởng lãm chẳng khác gì ở một phòng tranh mà không biết tác giả là ai. Cho đến trưa ngày 5.12 số lẵng hoa, vòng hoa, liễn…đếm được con số 40 đã làm cho sân trước sáng hẳn lên khi mặt trời vừa xuất hiện.


   Chưa đến 11 giờ nhưng bàn cúng Cô Hồn đã được dựng xong trước sân. Chiếc bàn rộng ở vị trí giữa hai chiếc tủ có chiều cao đáng kể được phủ tấm màn lớn màu vàng cùng hai bức tượng, đèn đồng, hoa, quả, bánh trái, cơm, chè, mì gói, bánh chưng, bánh nậm, giấy tiền vàng mã và đặc biệt có cả bia Huda (một nhãn hiệu nổi tiếng của tình hữu nghị Huế và Đan Mạch), nhìn xuống dưới bàn còn thấy ba xô nước đựng cá phóng sanh. 



   Lễ Cúng thí Âm linh Cô hồn bắt đầu lúc 15 giờ, được xem như thể hiện lòng từ bi bác ái, bố thí và chia sẻ sự đau khổ của những người bị chết đường, chết oan, chết trẻ...chưa tái sinh và không được thờ cúng đầy đủ nên họ luôn có cảm giác đói khát, sống lang thang vất vưởng từ lâu không thể siêu thoát và đặc biệt là không được người thân cúng kiến phẩm vật cần thiết để họ vơi bớt phần nào đau đớn, khổ cực. Buổi lễ đã được nhị vị Thượng Tọa và Đại Đức chứng minh, có Đạo hữu tu xuất là trợ lý cùng phụ trách Bàn Tiếp lễ. Vì vốn là một tu sĩ nên Đh. Trợ lý đã làm việc rất tốt có nhiều kinh nghiệm với nhiệm vụ trông coi bao quát từ tiếp xúc xã giao, ghi chép Sổ Phúng Điếu cho đến hướng dẫn cúng lạy và rất ăn ý với quý Thầy khi hành lễ cho đến khi đưa quý Thầy ra về. Trong lúc đó thì toàn bộ gia quyến được ngồi trước thềm nhà để theo dõi và lắng nghe, đồng thời buổi lễ đã giữ chân được nhiều bà con, xóm giềng chờ xem và chừng trên mười người đang đứng theo hàng thứ tự dưới mưa trước cổng chờ nhận phẩm vật cúng thí. Tôi thật sự bị cuốn hút vào khung cảnh này khi nhớ lại quãng thời gian ở Sài Gòn trước khi ra nước ngoài, vợ chồng chúng tôi đã có nhiều lần cúng Cô hồn vào ngày Rằm tháng 7 trong tinh thần vui vẻ và sảng khoái khi phải canh chừng vì sợ “cô hồn sống” thường là đám trẻ con trong xóm đang rình rập đâu đó, thấy chủ nhà sơ ý là nhanh tay “chôm” một món đồ cúng rồi cùng nhau bỏ chạy. Nay nhân Lễ Tang của Mẹ, được sự chứng minh của Chư Tăng, những người con của Mẹ được tham dự một Nghi thức Cúng Thí thực Cô hồn thật mãn nhãn và ý nghĩa, làm trái tim chúng con không ngăn được xúc động, vì Mẹ ơi qua bao lần chiến tranh tàn phá, thiêu rụi cửa nhà xóm làng và không ít sinh mạng con người, thì biết đâu giờ đây họ vẫn đang sống vất vưởng không nhà cửa, thiếu ăn thiếu mặc, mà thuở nào gia đình mình trong thời chiến cũng đã có ngày không được cơm no áo ấm như thế !

   Trong lúc ở trước sân lễ Cúng Thí thực cô hồn sắp hoàn mãn, thì khoảng 16 giờ ở Phòng thờ trên lầu Hòa Thượng Thích Tâm Pháp cùng Chư Tăng chuẩn bị khai lễ Tịch Điện, là lễ cúng buổi chiều tối trước ngày đưa tang. Tôi được gọi lên quỳ dâng sớ nhận lễ rồi sau đó theo chân quý Thầy xuống nhà dưới cùng con cháu chắp tay dâng lời kinh nguyện hương linh Mẹ Hiền sớm được siêu thoát.


   Có rất nhiều nghi thức được thể hiện trong chiều hôm đó, ngoài bác đánh chiêng còn có bộ ba nghệ sĩ trong bộ trang phục đen phụ trách kèn trống phụ họa làm tăng thêm sự chú ý của người dự lễ cùng tính cách trang nghiêm của những lễ bái dành cho con cháu có cơ hội hồi tưởng đến công hạnh của người quá cố. Và điều mà tôi chờ đợi đã tới, khi tất cả con cháu đi theo Thầy chín vòng quanh quan tài để nói lên sự biết ơn về một đời hy sinh của Mẹ, của Bà để con cháu có được ngày hôm nay. Ngoài ra gia đình Tang quyến cùng bà con đã được nghe Thầy giảng một bài Pháp rất hay về công đức của một người Mẹ.


   Đêm 05.12 thật dài, mưa lớn và gió mạnh. Thường những lúc khó ngủ thì hồ như thời gian đi rất chậm để kéo dài thêm sự lo lắng về một sự việc quan trọng khiến ai cũng phải thao thức, đó là lễ Di Quan lúc 5 giờ sáng.



Đội Phu kiệu

   Tôi thức dậy trước 4 giờ cúng trà bánh, trong lúc đó thì tất cả lẵng hoa, vòng hoa đã di chuyển ra ngoài. Bàn ghế được mang ra trước đường, chỗ dành cho xe máy có mái che thì nay đặt bàn, ghế để chuẩn bị một mâm bánh chưng thật lớn cho đội phu kiệu dùng điểm tâm, đúng lúc đó tôi cũng đã nhận ra vị Chấp hiệu trong bộ lễ phục màu xanh đỏ rất bắt mắt, ông là Sếp của đội phu kiệu cũng đã có mặt. Ở phía trước đoàn xe chở quý Thầy, Tang quyến và bà con đậu trên đường chính. Ngoài ra có nhiều người quen, xóm giềng và một số người không ngại đường xa mưa gió thuộc hai bên Nội Ngoại đã đến để tiễn đưa Hương linh lần cuối.


   Đúng 5 giờ lễ Khiển điện (được cúng trước khi di quan) và Phất trần bắt đầu khi gia đình tang quyến đã ngồi vào vị trí thường lệ mỗi ngày. Ở hàng đầu có ba anh em, tôi ngồi giữa luôn trong tư thế chuẩn bị cúi lạy nhận và dâng sớ. Khi ba tôi qua đời năm 1996 gặp lúc ở xa không về được, nên đây là lần đầu cùng các anh chị, các em và các cháu dự Lễ tang trong gia đình vì đã trên ba mươi năm thật hiếm khi có mặt ở một đám tang nhiều nghi thức như Việt Nam, trong đó Huế trước đây là Kinh Đô của nền văn hóa thời phong kiến nhưng vẫn mang nhiều giá trị nhân văn cho con người. Mặc khác, một Lễ tang được tổ chức thật trang trọng và chu đáo chừng nào thì vừa nói lên được tấm lòng của con cháu chừng đó, vừa giúp cho người quá vãng được yên nghỉ ngàn đời ở bên kia thế giới.



   5:27 giờ, gia đình Tang quyến trở lại trước bàn thờ hương linh trong lúc Hòa Thượng chủ lễ tay cầm phất trần đi quanh quan tài một vòng. Phất trần là một loại pháp khí hình dạng như một cây chổi quét bụi có cán, chổi được làm bằng gai hoặc vải cũ, các vị tu sĩ thường mang theo để thể hiện cho sự rũ bỏ bụi trần phiền não, thân tâm an lạc và đồng thời là vật trang nghiêm của các bậc cao tăng trong khi thực thi pháp sự, tang lễ.




   Tiếp theo đó là vị Chấp hiệu cùng 16 phu kiệu tiến vào nhà, nối vai nhau đi hai vòng quanh quan tài rồi ra ngoài sân với nhiều động tác đi và chạy chầm chậm mấy vòng theo sau vị Chấp hiệu dường như đang biểu diễn vài chiêu võ thuật rất thu hút người xem.

   Sau đó đoàn phu kiệu trở vào một lần nữa, cũng là lúc ban nhạc của bộ ba chiêng trống kèn ngân lên vừa thôi thúc lại vừa da diết não lòng. Vị Chấp hiệu đảnh lễ trước bàn thờ Phật và Quan tài rồi trong khi ra dấu cho em trai tôi bưng khay đèn và bát nhang đi trước, theo sau là tôi bưng di ảnh Mẹ và các con cháu lần lượt ra ngoài sân thì đội phu kiệu lập tức thao tác nhanh khi đặt các đòn gánh Quan tài vào vị trí và sẵn sàng chờ lệnh. Lúc đó tôi vẫn còn đủ tỉnh táo để biết đây là giờ phút của chia ly, của Mẹ con chia lìa. Ra đi là giải thoát. Hợp tan lẽ vô thường.


   Mưa vẫn rơi và gió rì rào trên hàng tre trước ngõ từ đêm qua vẫn chưa dứt. Ai nấy đều mặc áo mưa trước khi có người giúp lên xe chở Quan tài. Lúc đó gần 6 giờ sáng, đoàn xe bốn chiếc chuyển bánh. Bao nhiêu lo âu rồi cũng dần tan biến khi đoàn xe đã vượt qua trên ba mươi cây số trong mưa nhưng chưa gặp trở ngại nào về những dự đoán là khi mực nước dâng cao có thể làm lưu thông trên quốc lộ 1 bị gián đoạn. Thật may mắn là không có cây cầu nào bị ngập lụt hay giao thông bị cản trở. Đoàn xe đến ranh giới làng Chính An lúc 7:10 giờ, chỉ cách điểm hẹn chừng hai phút xe là tới đích, ai cũng mừng như đã vượt qua được một chặng đường khó khăn nhất trong ngày.


                                                                 

   Đoàn xe dừng trên hương lộ làng Chính An, gần nhà  một gia đình bà con mà mỗi lần về thăm quê hương làng nước, thăm mộ thường ghé đây nghỉ chân, tặng cô chú một chút quà, nhắp một tách trà và mua hương. Giờ thì tất cả bà con xuống đi bộ đến nơi đặt Quan tài chừng 200 mét để sắp xếp đội hình trước khi đến huyệt mộ xa chưa tới một cây số. Vì biết trời mưa  sẽ lội qua vài đoạn ngập nước nên ai nấy đều mang giày dép thích hợp cùng nón mũ, dù và áo lạnh. Về lực lượng phu kiệu, DV Tang lễ đã tăng cường thêm bốn người (tất cả 20 phu kiệu) để bảo đảm Quan tài phải đến nơi an toàn. Và thật vậy, lễ Di Quan đã đến đích vào lúc 7:37 giờ và hạ huyệt lúc 7:45 giờ trong cơn mưa nhẹ gió hòa.



   Trong lúc đó thì mâm cúng cho lễ An Táng đã sẵn sàng và được ba vị chư Tăng chứng minh và chọn ngày lành tháng tốt đặt viên đá đầu tiên để xây Mộ Phần cho Người Quá Vãng trong vòng 49 ngày phải hoàn tất. Phần sau cùng là đốt giấy tiền vàng mã, thắp hương trước phần mộ Hương linh và Thân phụ nằm kế bên cùng Ông Bà, Cô chú bác, Bà con, họ hàng và những nấm mồ vô danh ở xung quanh trước khi thu dọn và ra về khoảng sau 10 giờ trưa.

   Chúng tôi lên xe dành cho gia đình Tang lễ, rất mừng ngày cuối cùng Tiễn đưa Mẹ đã được trọn vẹn và vô cùng biết ơn đến bà con, cô bác, các anh chị, con cháu và họ hàng, làng nước đôi bên, gia đình nội ngoại, xóm giềng và người quen đã không ngại đường xa cách trở gió mưa đến đưa tiễn Hương linh Mẹ tôi về nơi an nghỉ cuối cùng, trong đó có một số anh chị đang ngồi chung xe với anh em chúng tôi trên đường trở vô Huế. 

   Trước hết bên Nội có người anh là con cô ruột thứ tư, gia đình anh chị ở trong Thành Nội. Cô tôi đã mất nhưng vẫn còn bốn gia đình con cháu ở Huế và hai người con gái lớn ở Mỹ. Tôi đã gặp và chuyện trò với các anh chị khá lâu vì mấy khi có được thời gian như lần này. Với bên Ngoại thì có chị con gái út của người Dì góa phụ có bốn người con, 1 trai 3 gái. Khi người anh tập kết ra Bắc năm 1954 thì  ba chị em ở với mẹ cho đến khi Dì qua đời năm 61 tuổi (1913-1974) vì bệnh tim. Sau 1975 chị lập gia đình, hiện giờ sống với con trai ở Huế khi chồng mất sớm. Ngày mẹ tôi qua đời chị đã đến thăm viếng nhiều lần và có mặt gần như tất cả các buổi lễ được quý Thầy chứng minh. Về người anh trai trưởng của chị tập kết 1954 đã vào Nam và hai anh em chúng tôi đã gặp nhau từ năm 1978 ở Sài Gòn, lúc đó anh đang phục vụ trong quân đội. Anh nghỉ hưu sống cùng vợ con ở Huế và qua đời vào tháng 5.2022 vừa qua. Ngoài ra còn có hai người con trai của dì thứ 5. Sau ngày gia đình Dì vào Nam, chồng Dì là Cán bộ cấp Tỉnh làm việc ở thành phố Huế. Dì Dượng có 3 người con, 2 trai 1 gái. Dượng là người có lối sống  giản dị, thân thiện với con cháu nên tôi đã có vài dịp tiếp xúc gặp gỡ với tình cảm gia đình. Dì tôi cũng vậy, quý mến con cháu nên hai người con trai của Dì Dượng với anh em chúng tôi khá thân thiện, giúp đỡ cho các em tôi ở Huế có việc làm trong giai đoạn khó khăn sau 1975. Dượng qua đời vào tháng 1.2003 và bốn năm sau đó Dì mất ở độ tuổi 80 (1927-2007) khi tôi ở nước ngoài. Ngày mẹ tôi ra đi, ba anh em đã đến thăm và chia buồn khi tôi chưa về kịp, dù vậy sau nhiều lần đến thăm viếng và đưa tiễn tôi đã gặp lại hai anh sau đó. Đặc biệt hơn cả khi vợ chồng anh chị ở Huế và con trai trong một chuyến du lịch nhiều nước ở Âu châu đã ghé thăm gia đình chúng tôi hai ngày vào tháng 1.2015 ở thủ đô Wien, Áo. 

   Giờ trở về thăm lại ngôi nhà của Mẹ ở làng Hiền Sĩ mà thời thơ ấu là con út trong gia đình có 6 người con được Ôn Mệ cưng chiều, cho vào Huế học ngành Hộ sinh ở Bệnh viện Trung Ương Huế năm 16 tuổi và mồ côi cha chỉ một năm sau đó. Khi Mệ qua đời tuổi 91 (1888-1979) thì vợ của người cậu thứ hai đi tập kết vẫn sống chung với vợ chồng con trai và các cháu. Cậu mất lúc 57 tuổi (1916-1973) ở ngoài Bắc vì bệnh huyết áp cao. Mợ thì sau nhiều năm bệnh tật đã qua đời năm 1993 ở làng Hiền Sĩ. Đúng mười năm sau (2003) con trai mất, để lại vợ và ba con, 1 trai 2 gái. Các cháu đều đã trưởng thành và có gia đình riêng, ở cạnh vườn nhà Mệ mà hàng chục năm qua gia đình chúng tôi thường về thăm, thắp nén hương tưởng nhớ Tổ Tiên, Ông Bà, Cậu Mợ…Những ngày Tang lễ vừa rồi, con trai của người chị dâu nay đã trên dưới 80 tuổi dành rất nhiều thì giờ vào Huế giúp các chú một vài công việc ngay khi vừa hay tin buồn Bà đã ra đi. Ngoài ra còn hai con gái (Út gái lấy chồng ở Huế) của người chị đầu góa phụ vẫn ở nhà cũ, cách nhà Mệ không xa. Hai chị  đã lớn tuổi, đều góa chồng, ở với con, gặp lúc sức khỏe không được tốt nhưng cũng đã vào Huế thắp hương cho Dì. Tôi tuy ở xa nhưng  lúc nào về quê cũng ra làng Ngoại thăm tặng quà cho các chị và gặp các cháu một đôi lần. 


   Trở lại với lễ An Táng vừa dứt, quý Thầy được đưa về trước để chuẩn bị cho một nghi thức cuối cùng là lễ An Linh hay còn gọi là Lễ Thỉnh An Linh Vị, tức là khi về đến nhà sau lễ An Táng phải lập bàn thờ riêng để hương khói thờ phụng trong một năm hoặc ít nhất 100 ngày thì mới được nhập vào thờ chung với Ông Bà. Ngoài ra sau ba ngày An táng còn có lễ Khai Môn, thường được gọi là “mở cửa mả” để Hương linh được phép ra vào “ngôi nhà mới” của mình.

   Sau ngày tiễn đưa Mẹ về nơi an nghỉ cuối cùng, đến Lễ cúng “mở cửa mả” đã được người chú là Chủ lễ vào sáng ngày 08.12.2022 hoàn tất, các em lần lượt kẻ trước người sau trở lại Sài Gòn với công ăn việc làm. Chỉ còn ba anh em, ngoài những lúc về làng để lo việc xây mộ và có lần về thăm quê ngoại Hiền Sĩ, tôi ở nhà thường dậy sớm lo hương khói và cúng trà bánh bàn thờ Mẹ, cúng chay buổi trưa và chiều, món chay thím dâu nấu. Vì đã quen với “cơm chùa” do vậy tôi đã phát tâm ăn chay cho đến ngày cuối ở Huế là khoảng ba tuần lễ, cúng Thất 3 cho Mẹ xong là vào Sài Gòn để trở về Áo.

  Ngày 12.12.2022 chừng 12 giờ, người con trai trưởng là em bạn dì của vợ tôi, đã thay mặt ba gia đình anh em ở Đà Nẵng mang một giỏ trái cây đi xe đò ra thăm và thắp hương cho Bác. Hai anh em chúng tôi quen biết nhau lâu lắm rồi, lần nào về Đà Nẵng cũng ghé chơi. Nay thật bất ngờ và rất trân trọng cảm ơn chuyến viếng thăm tình nghĩa này.  

   Trước ba ngày cúng Thất 3 hai anh em trở về làng thăm Mộ mẹ một lần nữa. Lúc này thời tiết vẫn chưa được tốt nhưng vật liệu xây dựng như gạch táp lô, cát, sạn…đã được nhà thầu chở đến khá nhiều trong khu vực xây dựng.

   Lễ Cúng Thất 3 vào ngày 20.12.2022 đã được hoàn mãn như ý với đông đủ con cháu, anh chị em tham dự cũng là ngày cuối của tôi ở Huế trong chuyến đi này. Giờ mẹ đã đi rồi nên không có gì để bận tâm nữa. Có chăng là nhớ và tiếc nuối những nơi mà các con đã chào đời từ thời thơ ấu cho đến khi khôn lớn đều có mẹ cha sớm hôm chung một mái nhà. Với riêng tôi, thời gian hạnh phúc ấy được gói tròn chỉ hơn hai thập niên rồi xa mẹ, xa gia đình, xa quê cho đến bây giờ.


   Sau một thời gian thư từ qua lại với Mẹ, tôi tuy không nói hết về cuộc sống ở nước ngoài nhưng hình như Mẹ ít nhiều cũng đã biết là đồng tiền kiếm được thì ở đâu cũng giống nhau, phải có làm mới có ăn, ngoài tính siêng năng còn có sự hy sinh và đôi khi quên cả bản thân mình nữa. Mẹ có thể đã nhìn xa hơn nên thấy được sự thiệt thòi của những người con xa nhà bên trời Tây tuyết lạnh, nên đã trải lòng mà không ngại văn từ trong lá thư được viết vào tháng 3.1996, chừng hai tháng trước ngày ba tôi qua đời vì bị ung thư Amidan, tính đến nay đã 26 năm. 

   Đây là bút tích hiếm hoi và quý giá của một người Mẹ gần như cả đời nặng trĩu buồn lo mà tôi luôn trân quý và giữ gìn cho đến ngày Mẹ ra đi thanh thản giữa trời xanh mây trắng.

Thư Mạ ngày 04.03.1996:

 “Mạ biết hai con rất thương mạ hơn ai hết, biết từ khi con còn học ở Huế chứ không phải là mấy năm nay, con thương mạ đã xong mà M. là dâu mà cũng có hiếu với mạ.

  Mạ biết hai con thương cha, thương mạ, thương em trong nhà từ đứa thứ ba cho đến đứa thứ sáu đứa nào không nhiều thì ít con cũng có nuôi. Chưa có chị dâu nào mà tốt như vợ của con.

  Mạ biết ơn hai con nhiều, ba sống cho đến ngày hôm nay là cũng nhờ hai con, mạ sướng có áo đẹp cơm no cũng nhờ hai con. Nếu không có hai con qua bên đó thì có lẽ ba bữa ni chết cũng được 2 năm 6 tháng rồi.”

 

Tuệ Lam NGUYỄN SĨ LONG

Wien, 27.06.2023