Freitag, 5. April 2019

MẸ MÃI LÀ MÙA XUÂN



Chín tháng cưu mang hai mươi năm nuôi dưỡng

Con ra đời trong tổ ấm tình thương

Ở quanh con không có bốn mùa thay đổi

Chỉ một mùa xuân bên tay mẹ, mảnh vườn.

 

Con nhắm mắt mỗi lần ôm vú mẹ

Nuốt từng dòng sữa ngọt say mê

Mẹ cúi xuống mắt tròn xoe âu yếm

Giọt lệ mừng chảy xuống má tê tê.

 

Mẹ đút cho con từng miếng cơm muỗng cháo

Thức suốt đêm khi con sổ mũi nhức đầu

Mẹ đan cho con từng bao tay chiếc áo

Bên cuộc đời dù trăm nỗi bể dâu.

 

Mẹ dạy cho con từng lời nói bước đi

Mẹ dạy cho con cầm cây bút chì

Mẹ dạy cho con vòng tay kính cẩn

Cúi đầu chào thưa gởi mỗi lần đi.

 

Quên sao được những câu hò giọng hát

Rát chan hòa trong giấc ngủ âm thanh

Lời mẹ ru có vị ngọt chất lành

Con khôn lớn vẫn nhớ từng nhịp điệu:

 

“Ru con con théc cho muồi

để mẹ đi chợ mua vôi ăn trầu

mua vôi chợ Quán chợ Cầu

mua cau Nam Phổ mua trầu chợ Dinh…”

 

“Gió đưa ông Đội vô Dinh

mụ Đội thương tình xách nón chạy theo

ông Đội khiến cưới ba heo

mụ Đội khiến cưới con mèo cụt đuôi…”

 

Quên sao được xóm làng xưa xơ xác

Ngày đạn bom đêm pháo kích kinh hồn

Mẹ cõng con khắp đường quê tan nát

Xót xa nhìn nhà cháy ở quanh thôn.

 

Im tiếng súng mẹ thở phào nhẹ nhõm

Nhưng ngờ đâu con mẹ phải ra đi

Đời mẹ chưa vui bây giờ thấp thỏm

Sợ tin buồn sau cánh cửa chia ly.

 

Hơn mười năm kể từ ngày cách biệt

Mẹ già đi trong tấm ảnh pha màu

Con cũng vậy, nói làm sao cho xiết

Những năm dài nhớ mẹ qua lâu.

 

Con bất hạnh trên dòng đời trôi nổi

Thiếu mẹ hiền như mất cả mùa xuân

Con cúi đầu xin một lòng tạ lỗi

Ngày đầu năm không có mặt quây quần.

 

Và hôm nay xuân về trên xứ lạ

Con khấn cầu cho mẹ với cha già

Sống trăm tuổi bạc đầu nhưng vẫn khỏe

Đợi con về trong khúc khải hoàn ca.

         

NGUYỄN SĨ LONG

Salzburg, 1990

Donnerstag, 28. Februar 2019

HOA TRẮNG

 
Hoa trắng (tranh Lê Văn Tấn)
màu aquarell, 24x31, 02.2019
                                                           
tặng Lê Nguyễn 

Mùa xuân hoa trắng tinh khôi
Như màu áo lụa của thời thơ ngây
Sắc hương bàng bạc phương này
Thoảng mùi hoa tím vơi đầy nhớ thương.

Đôi khi lạc giữa quê hương 
Về nghe xứ Huế buồn vương chốn nào
Hôm nay lặng lẽ nơi này
Ngắm cành hoa trắng đêm say một mình.

NGUYỄN SĨ LONG
Huế, 28.02.2019

Montag, 4. Februar 2019

ĐÓN XUÂN

 
Đón Xuân (tranh Lê Văn Tấn)
màu dầu, 70x50, 01.2019

Chào em, xuân đã đến rồi  
Mang thêm thi vị cho đời thăng hoa
Cho anh thêm nỗi nhớ nhà
Cho em thêm chút mặn mà hương xuân.

Quanh đây chẳng mấy người thân
Nhớ câu đối Tết mỗi lần xuân sang
Chị ngồi gói bánh chưng xanh
Em lau vạt nắng chứa chan ân tình.

Ngày xuân rạng rỡ bình minh
Thướt tha chiếc áo dài xinh sắc màu
Nụ cười xin mãi trao nhau
Đón xuân tươi thắm tình sâu quê nhà.

NGUYỄN SĨ LONG
Salzburg, 30 Tết Kỷ Hợi

Freitag, 1. Februar 2019

BỐN MƯƠI NĂM NHÌN LẠI


    Tôi trở lại Wien một lần nữa vào cuối tháng 1.2019, nhằm vào những ngày mưa lạnh và tuyết rơi nhiều khắp Âu châu trong vài tuần qua. Đây là thời gian chuyển tiếp giữa năm cũ và năm mới cùng với sinh nhật của hai cô con gái chỉ cách nhau một tuần lễ trong tháng đầu tiên của năm dương lịch.
    Năm nay có phần đặc biệt hơn là trong lúc Như rất ‘vô tư và vô lo’ với sinh nhật của mình, thì cô em gái Ty (Kiều Nam), anh Nô đã cùng với ba mẹ, bạn bè đang âm thầm tổ chức một buổi tiệc vui cho cô con gái đầu lòng mà thuở nằm nôi thường gọi là bé Như nay đã đến tuổi 40, là độ tuổi mà người đời thường ví von là chín chắn nhất (và sẽ không bao giờ trở lại lần thứ hai), cùng sự tươi trẻ và thoải mái trong mọi sinh hoạt để kéo dài tuổi thanh xuân. Đó chính là lý do để vợ chồng chúng tôi có mặt ở Wien vào chiều  ngày 25.01, ghé nhà Vũ Lan Anh trước khi đến nhà Ty lúc 16 giờ rồi cùng về nhà Như, gặp lúc gia đình Vũ Lan Anh cũng vừa đến với chiếc bánh sinh nhật để chung vui trong không khí ấm cúng gia đình. Cả nhà được bà ngoại Ân Lai chiêu đãi bữa ăn tối với thịt kho trứng nước dừa bánh tráng cuốn, đậm đà hương vị miền nam trước khi mở quà, cắt bánh sinh nhật và bánh su kem mà các cháu rất thích.

    Trong số những món quà được mở thì mấy bức tranh của hai cháu Khánh My và Khánh Vy vẽ tặng cô Như được cả nhà trầm trồ khen ngợi. Tiếp theo là một đoạn phim khoảng ba phút do Ty đã cùng với Alain và cháu Ân Lai thực hiện khiến mọi người đã có một trận cười thoải mái với bất ngờ khi hai Rapper Alain và Ân Lai diễn xuất rất tự nhiên, nhưng phải đến lần quay thứ 80 mới đạt yêu cầu sau hai cuối tuần và tuần cuối phải đến 12 giờ đêm mới xong. Sau hết mọi người cùng xem Album ‘Bốn Mươi Năm Nhìn Lại’ do bố già đã gom góp hình ảnh suốt bốn mươi năm từ thời thơ ấu của Chân Như cho đến bây giờ.


    Khi gia đình Vũ Lan Anh, Ty và Alain ra về khoảng sau 22 giờ thì những dự định cho ngày mai về cuộc hẹn Shopping lúc 14 giờ không có gì thay đổi. Sáng hôm sau ngày 26.01, lúc 10 giờ Nô sửa soạn đi công chuyện nhưng sau 11 giờ mới ra khỏi nhà với Ân Lai. 12 giờ bà ngoại Ân Lai nhận được cuộc gọi của Thúy An: ‘con mong được gặp cô ở quận 1 chiều nay để tặng cô một món quà mà bận đi làm nên không thể đến thăm cô được’. Chân Như và mẹ sửa soạn xong, rồi ba người dùng cơm trưa khoảng 13 giờ. Đến 13:45 giờ Kiều Nam gởi tin nhắn: ‘mọi người chuẩn bị khoảng ba mươi phút con đến đón’. Đúng giờ hẹn, vợ chồng chúng tôi và Như được Ty đón và nơi đến là quận 1 theo yêu cầu của Thúy An. Trên đường đi bỗng nhiên Như đề nghị: - Nếu tiện đường thì mình đi Shopping trước cũng được, ở đâu vậy? - Gần chỗ Thúy An. Vài phút sau Thúy An gọi: - Cô ơi, chờ lâu lạnh quá nên con đã đến nhà hàng chị Cúc, cô nói Ty chạy tới đó chắc tiện đường hơn cô nghe. Con cám ơn cô. Rồi Thúy An hỏi thật lớn: khoảng bao lâu vậy Ty ? - Dạ chừng 14:50 giờ.
    Khoảng 15 giờ Ty đậu xe trên đường Mayerhofgasse, quận 4, chỉ cách cửa chính nhà hàng cô Cúc chừng mười mét mà tôi vẫn chưa nhận ra vì không có tên Việt trên bảng hiệu. Tôi đi sau cùng khi bốn người vừa đến trước cửa nhà hàng thì có một ông Tây thấy quen quen nhưng chưa nhận ra ai khi ông có vẻ như đang khóa cửa tiệm để ra về. Ty và Như nói có hẹn với một người tên An thì ông trả lời không biết, nên vào trong mà hỏi. Tôi nhìn vào không thấy ánh đèn và cũng chẳng nghe tiếng động, vậy mà khi ông Tây vừa mở hé cánh cửa thấy bên trong tối thui thì nghe thấy pháo sáng cùng những tràng vỗ tay và nhiều tiếng la lớn. Chân Như đứng như trời trồng giữa những vòng tay ôm cứng của mọi người, không cầm được nước mắt xúc động. Nhớ lại chiều hôm qua, từ chiếc bánh sinh nhật Vũ Lan Anh mang tới, cho đến hôm nay vợ chồng chúng tôi và Ty cùng diễn tiếp vỡ kịch khi dụ được nhân vật chính đi Shopping, rồi Thúy An gọi đổi địa chỉ hai lần như là chuyện tình cờ nhưng thật ra đều có sắp đặt trước. Và thật không ngờ kết cục hoàn hảo đến mức độ cũng phải giật mình khi thấy lửa xẹt như pháo hoa và hàng chục máy chụp hình lớn nhỏ đủ loại bấm lia lịa như VIP đang bị dàn phóng viên mai phục. 

                                                                            
    Tôi thấy Lan Anh và Thúy An đứng gần cửa rồi tiếng cười nói từ trong bếp làm tôi chú ý chính là Cúc, chủ nhà hàng và cũng là người tình trăm năm của ông bạn Tây khi nãy trước cửa mà chúng tôi đã gặp một lần trong Đêm Đông ở nhà Vũ Lan Anh vào tháng 12.2017. Kế đến là những diễn viên chính đều có mặt: Nô và Vũ. Alain và Ân Lai thì đang chuyện trò với các em của anh Nô ở phòng ngoài gồm bốn gia đình: Vợ chồng Robert, vc Bé, vc Xi, Trang Lê và bạn. Ty ngồi với ba người bạn là Ivana, Linh và Đa. Dr. Sanpo và bạn gái. Vc Diệp & Chi. Phòng trong có Bảo Vũ và Y Vân. Anh chị Sáng, chị Nga, Hương Alland. Anh Hiệu, Phong (chơi trống), Huy, Thành Quỳnh, vc anh Chiến đến từ Praha ngồi cùng bàn với nhóm thân hữu Linz: Vàng Dung, Thu Lộc, Hiển Trọng, thầy Trung,  Giỏi và Mộng Lành, Ngọc Lan và Hương Giang. David và Tâm (Guitar). Một số Phật tử thường sinh hoạt chung cũng có đến dự là chị Vinh, Chi, Cầm, Thảo, Trang, Mỹ Dung, Thùy, Quyên. Đặc biệt Kim Loan là bạn thân của Như từ hồi còn ở Salzburg, đến  từ miền nam Đức khi được Mỹ Dung báo tin. Giờ thì đã đếm được 62 người lớn và 15 trẻ con dưới 10 tuổi trong hai căn phòng khoảng 50 mét vuông. May là không có trường hợp nào gọi 911!
     Sau ba bài ‘diễn văn’ của chủ và khách, mọi người dùng Buffet xen lẫn chương trình văn nghệ giúp vui, mở đầu với bài ‘Yêu em dài lâu’ do Lê Tuấn trình bày. Không khí khá sôi nổi và vui nhộn qua các tiếng hát của anh Vàng (Và con tim đã vui trở lại), Bảo Vũ (Lâu đài tình ái), Robert & Alain (Three little birds), anh Sáng & Chân Như (Dấu chân địa đàng) và bốn ca khúc tập dượt cho đêm Văn nghệ Xuân Kỷ Hợi là: Tâm sự ngày xuân (Hương Alland), Trái tim lầm lỡ (Mộng Lành), Sầu tím thiệp hồng (Vàng & Thúy An) và Để cho em khóc (Lệ Thu). Ngoài ra còn có một tiết mục rất đặc biệt là không biết tên bài hát của ba cô bé: Tina, Khánh My, Eva Linh được khán giả vỗ tay nhiệt liệt. Sau cùng là một ca khúc do Hiển trình bày để kết thúc chương trình văn nghệ mừng sinh nhật lần thứ 40 của Chân Như thật ấm cúng và thân tình của anh em, bạn hữu xa gần.
    Sau 22:15 giờ nhà hàng bắt đầu dọn dẹp, tôi mang ra xe một số nhạc cụ để lát nữa trên đường về mang trả giúp anh Nô ở quận 14. Sau đó chào mọi người đã đến tham dự và cô chủ nhà hàng, người phụ nữ mới ngoài bốn mươi nhưng đảm đang việc nhà, giỏi nội trợ mà vào chiều hôm sau chủ nhật, gia đình chúng tôi, Vũ Lan Anh và Huy Thúy An đã được Cúc mời bữa cơm tối tại gia ở quận 20 thì mới thấy được sự nhanh nhẹn miệng nói tay làm với lòng hiếu khách và tốt bụng. Như ngày hôm qua dù nhà hàng đóng cửa thường lệ mỗi cuối tuần hai ngày, nhưng vẫn dành ngày thứ bảy cho anh Nô tổ chức mừng sinh nhật vợ.
    Nhờ sự thương yêu và giúp sức của gia đình và bè bạn nên đã có một ngày họp mặt tuy bất ngờ nhưng thật vui và trân trọng.
 
NGUYỄN SĨ LONG
31.01.2019

Donnerstag, 17. Januar 2019

TRỞ LẠI BUDAPEST

 
  Budapest 

    Người Việt Nam tha hương chúng ta dù ở bất cứ nơi đâu trên đất khách quê người, thì mỗi năm đều đón hai lần năm mới: Tết Tây và Tết Nguyên Đán. Vào cuối tháng 12 dương lịch, người ở nhà hay những ai đi làm đều cùng nhịp sống với người bản xứ, tuy có khác nhau về sinh hoạt và phong tục, nhưng cách sử dụng thời gian vào những ngày cuối tháng và đầu năm không khác nhau là mấy. Đối với người phương tây, thì lễ Giáng Sinh còn quan trọng hơn cả Tết Dương lịch, thời gian nghỉ thường là hai tuần. Trong dịp này, người bản xứ hay cư dân đa quốc tịch, họ thường có những ngày nghỉ vui chơi giải trí phù hợp với thời tiết mùa đông như đi trượt tuyết hay thăm một vài thành phố láng giềng mà trong nhiều năm qua họ chưa có dịp đến. Gia đình chúng tôi thường đi chơi xa vào mùa hè, vì ngại những ngày đông tuyết lạnh nên chỉ loanh quanh ở các nước láng giềng với Áo, như Hungary vào tháng 9.1999, lúc các con còn nhỏ gia đình chúng tôi đã có chuyến đi Budapest thăm vợ chồng ca sĩ Anh Khoa cùng với HT Thích Trí Minh và BCH Hội Phật tử VN tại Áo, hay thỉnh thoảng sang Munich ở miền nam Đức xem văn nghệ do các nghệ sĩ Việt Nam đến từ Hoa Kỳ trình diễn.
    Mùa Giáng Sinh 2018 năm nay gia đình chúng tôi gồm năm người (Nô & Như bận tham dự một sự kiện ở Linz nên vắng mặt), đã có một chuyến đi ba ngày gặp lúc thời tiết khá tốt, không có tuyết rơi, thoải mái đi bộ hằng giờ với chỉ một vài cơn mưa nhỏ. Thời gian còn lại trong ngày có nắng đẹp nên rất dễ chịu cho việc tham quan một vài thắng cảnh trong lần trở lại thủ đô Budapest sau hai mươi năm, từ chiều 23 cho đến ngày 25.12.2018.

Nhà thờ St. Stephen

    Nếu trưa 22.12 trên Xa lộ A1, đoạn đường từ thành phố Linz đến Wien chừng 170 km kẹt xe chưa từng thấy, thì ngày 23.12 đi từ Wien chỉ mất ba tiếng đồng hồ để đến Budapest, lúc 13:30 giờ. Từ Hotel President, chúng tôi dự định sau khi dùng bữa trưa ngoài phố, sẽ đi qua cầu Kettenbrücke (cầu Xích) để thăm Burgpalast đầu tiên. Nhưng gần 16 giờ thấy trời đã xế bóng nên chúng tôi đổi hướng vào trung tâm thành phố, ngang qua nhà thờ St. Stephen‘s Basilica. Đây là nhà thờ được đặt tên để tôn vinh Stephen, là vị vua đầu tiên của Hungary được phong thánh vào năm 1083. Sau nữa là Christkindlmarkt rất đông du khách và là nơi tập trung nhiều hàng quán trong khu vực.

Lâu đài Buda

    Khoảng 18 giờ chúng tôi lại quay trở lại, trời tối hẳn nhưng còn thời gian nên đã nhắm hướng cầu Kettenbrücke trên sông Danube, là dòng sông huyền thoại nổi tiếng dài 2850 km xuất phát từ Đức chảy qua Vienna trước khi uốn khúc quanh co theo hướng đông rồi chia Budapest thành hai bờ: bờ tây gọi là Buda và bờ đông gọi là Pest, nơi mà chúng tôi đang đứng để ngắm Lâu đài Buda bên kia sông (còn gọi Cung điện Hoàng gia) tọa lạc trên đồi cao sáng rực một góc trời trong đêm đông với thời tiết rất đẹp và dễ chịu.
    Gần 10 giờ đêm chúng tôi trở về khách sạn sau khi dùng bữa tối ở ngoài đường. Có lẽ đây là đêm cuối của hầu hết nhà hàng còn mở cửa, bởi vậy với những người khách từ phương xa cho dù chưa biết ‘ngày mai sẽ ra sao' thì hôm nay chẳng có gì để lo lắng, chắc chắn là sẽ không phải 'tuyệt thực' cho đến khi trở về Wien. 


    Sáng hôm sau ngày 24.12, lúc 11: 40 giờ chúng tôi đã ra đường sau khi dùng điểm tâm ở khách sạn. Biết là trời tốt nhưng ai nấy đều mặc ấm hơn, đầy đủ nón mũ, khăn quàng, bao tay vì phải đi bộ qua cầu Kettenbrücke với nhiều gió thì rất lạnh. Đến 12:30 giờ nắng lên cao khi chúng tôi ra khỏi ‘chuyến tàu lửa tốc hành’ bởi hệ thống dây cáp chỉ chừng 5 phút là đã lên đến quảng trường Clark Adam. Nơi đây nếu chọn hướng đến nhà thờ Matthias và pháo đài Fisherman's Bastion thì rẽ phải với nhiều quán ăn và cà phê dọc đường đi bộ chừng một cây số.  Chúng tôi nhập vào dòng người nhộn nhịp trông có vẻ giống ở Altstadt Salzburg, không khí ấy như thổi thêm một làn gió hào hứng cho những du khách vừa chạm chân quảng trường thì đã thấy bên trái là tượng linh vật Đại bàng thần thoại trước tòa Lâu đài Buda đồ sộ và oai nghiêm. Dường như mọi người vừa nhìn phong cảnh vừa chụp hình, Selfie stick đưa lên cao ngắm nghía, hai bà cháu Ân Lai chọn vị trí…rồi cùng bước dọc theo tòa lâu đài. Đi từ đầu cho đến cuối, thỉnh thoảng nhìn xuống những chiếc cầu bắc qua sông chạy dài thì mới thấy được nét lãng mạn của dòng Danube như ôm ấp và thân thiện với Pest hơn, trong khi trên từng bậc thềm của Burgpalast dường như đều khép kín và lạnh lùng cho dù bên trong Cung điện là Bảo tàng Lịch sử Budapest, Phòng trưng bày Nghệ thuật Quốc gia và Thư viện Quốc gia.

 
  Fisherman's Bastion

    Chúng tôi trở lại quảng trường Clark Adam, là điểm nối của Lâu đài với cầu Kettenbrücke bằng hệ thống đường sắt leo núi, ghé nghỉ chân và  uống cà phê trên đường đi bộ, rồi tiếp tục đến nhà thờ Matthias nằm trước Fisherman’s Bastion thuộc trung tâm quận Buda, là nơi có tầm nhìn rộng gần như toàn cảnh thành phố Budapest với phía đông Pest địa hình bằng phẳng được trải rộng và sâu ở cuối chân trời. 


    Khoảng 14:30 giờ chúng tôi đã xuống đến chân cầu để trở về bên kia sông. Những người đi ngược chiều gió vẫn còn khá đông khi nắng dịu dần xen lẫn vài đám mây như chuẩn bị cho cơn mưa sắp tới. Bây giờ mới thấy việc tìm đến một quán ăn thật là đúng lúc, nhưng phải gần ba giờ chiều mới đến tiệm Pizza khi đã sắp tới giờ đóng cửa, dù vẫn còn một vài người khách đang chờ.
    Chúng tôi trở về khách sạn trước 16 giờ. Ba mẹ con và Ân Lai xuống hồ bơi ở tầng trệt, sau khi cô con gái đã đặt bữa ăn tối ở nhà hàng Thái vào lúc 19 giờ trên đường Andrássy khoảng chừng 15 phút đi bộ, là một trong những đường phố chính có rất nhiều khách sạn, nhà hàng cùng các thương hiệu nổi tiếng.
    Hôm sau 25.12, trong khi chúng tôi chuẩn bị trả phòng lúc 11 giờ thì từ Salzburg có ba gia đình anh em Hồ Văn Viễn gồm hai xe đang trên đường tới Budapest. Rất tiếc là hai chúng tôi không thể hẹn hò hoặc đợi chờ nhau được vì thời gian không cho phép.
    Đường trở về nhà lúc nào cũng có cảm giác như gần và nhanh hơn khi giao thông không quá nhiều xe như trong những ngày lễ. Dù mưa lớn từ biên giới Áo - Hung nhưng chúng tôi cũng đã về đến Wien lúc 13:30 giờ cùng ngày, như vẫn còn mang theo niềm vui và hình ảnh đẹp của Budapest cho tới bây giờ.

NGUYỄN SĨ LONG
16.01.2019

Sonntag, 30. Dezember 2018

LỤC BÁT CUỐI NĂM

    Vườn hoa Mirabell, Salzburg
 WIEN
                 tặng Lê Nguyễn
Hai năm mới ghé một ngày
Thuốc chưa cháy hết đã quay trở về
Còn bao nhiêu chuyện cà kê
Năm sau trở lại ta thề phải say.

SCHWECHAT
                                   tặng M.
Nửa đêm thức giấc đợi người
Giọt sương làm nghẹn môi cười của em
Nụ hôn chưa thấy đã thèm
Bốn con mắt đỏ, bóng đèn lặng câm.

LINZ
                     tặng Vũ Văn Hùng
Chúc mừng bạn vẫn yêu đời
Duyên tình thắm thiết vạn lời bướm hoa
Khi mô có một mái nhà
Nhớ treo tranh tặng là ta vui rồi.

VÖCKLABRUCK
                                    tặng Gabi
Mấy năm xa vợ xa nhà
Đêm nằm bệnh viện nhớ tà áo xưa
Có em da trắng tóc thưa
Sớm hôm thăm hỏi cũng vừa lòng đơn.

GRAZ
                      tặng Hùng & Yến
Ừ thôi đóng cửa tìm môi
Vòng tay đủ ấm cho người cô thân
Bốn mùa là những ngày xuân
Bóng hình nhập một châu trân cũng thừa.

SALZBURG
                           tặng ta
Ở đây đất lạ người thưa
Năm người mười ý khó vừa lòng nhau
Buồn buồn ta dạo bên cầu
Chân về ngõ vắng nghe sầu tha hương.

NGUYỄN SĨ LONG
1991 

Freitag, 21. Dezember 2018

RÊU PHONG

 
Rêu phong (tranh Lê Văn Tấn, 11.2018)

Em muốn về ư với quê mình
Với thành rêu phủ với tường xinh
Còn đâu áo trắng bao năm trước
Nón lá nghiêng vành giữa thần kinh ?
(NSL, Em đã về chưa)

    Rêu phong là bức tranh thứ hai tôi được xem trong những ngày cuối của tháng 11, cũng là lúc Lê Nguyễn tạm gác bút để kết thúc năm 2018 với 15 tác phẩm bao gồm nhiều chủ đề. Ngay thời điểm này nếu nhìn ở góc độ nghệ thuật, thì mới thấy người nghệ sĩ đôi khi không cần giới hạn về tuổi tác, lúc tuổi càng cao thì càng say mê và sức sáng tác càng khỏe. Với Lê Nguyễn, trong những năm trở lại đây trước và sau khi về hưu, có tháng anh đã hoàn thành đến bốn tác phẩm, tính trung bình mỗi tháng có hai ba đứa con tinh thần ra đời.  
    Bốn câu thơ trên được Lê Nguyễn trích trong khổ thứ hai của bài ‘Em đã về chưa', đăng trên báo Làng Văn tính đến nay đã gần ba mươi năm mà Lê Nguyễn vẫn còn nhớ như mượn ý tưởng để làm đề tài, dù Huế không còn xa lạ khi anh đã về thăm hai lần: 
   -‘may mắn là không lần nào bị mưa dầm thối đất, xứ của mưa buồn thúi ruột, xứ của lũ lụt triền miên, tôi đến vào mùa hạ cháy da. Dưới cơn nắng hạ kinh hồn, tôi đã đứng trên cầu Tràng Tiền, giữa dòng sông Hương nhìn con nước trôi xuôi, những làn gió mát từ dưới sông đưa lên mơn trớn da mặt, thật dễ chịu. Xe taxi chở chúng tôi đi cũng đã chạy qua con đường rợp bóng mát hàng phượng vĩ, nơi có trường Quốc Học, Đồng Khánh. Một thời qua văn thơ tuổi học trò tôi đã từng đọc rất nhiều các văn thi sĩ gốc sông Hương núi Ngự. Hình như đất này là của các văn nhân thi sĩ hay sao ấy, đọc đâu cũng thấy cũng gặp. Chẳng bù với quê nhà của tôi, mấy chục năm mới xuất hiện một đôi người. Có phải tại đất Huế buồn quá chăng ?
    Lê Nguyễn quê Bến Tre, xa quê hương mấy mươi năm mà cũng biết đến màu tím Huế và những cơn mưa dầm thối đất, xứ của mưa buồn thúi ruột…và tất nhiên trước khi chọn chủ đề về Huế thì thế nào anh cũng ‘nghiên cứu' rất kỹ, nhất là các cô gái Huế từ mái tóc cho đến nụ cười…Bởi vậy khi ngắm ‘Rêu phong’ thì người trai xứ Huế thuở nào nay xa quê không khỏi chạnh lòng xao xuyến khi người trong tranh và cảnh vật đẹp như giấc mơ của thuở tuổi học trò. Nhớ những con đường phượng bay bên tường thành phong kín rêu xanh, nhớ chiếc nón bài thơ nghiêng nghiêng mái tóc dài tha thướt, nhớ tà áo xưa một thời hoa gấm lụa là, nhưng tình đời cũng không kém phần oan nghiệt chia xa: 

’Tôi phận bạc như rêu phong thành nội 
Em kiêu sa trên nhung gấm lụa là 
Đời đã lỡ không môn đăng hộ đối
Sao cam đành đôi ngã chia xa’
(Tùy Anh, Hương Lửa Nghìn Sau).

  Nón lá (tranh Lê Văn Tấn, 04.2014)

    Cám ơn Lê Nguyễn đã tặng tác giả bài thơ 'Em đã về chưa' một tác phẩm đẹp tuyệt vời. Hy vọng trong tương lai nếu có dịp nào đó về thăm quê nhà thì cũng nên trở lại Huế thêm một lần nữa, để người thích tranh vẫn còn được nhìn thấy Huế trên từng nét bút tươi trẻ và nồng nàn bên cõi trời Tây.

NGUYỄN SĨ LONG
21.12.2018